Journal of Entrepreneurial Strategies in Agriculture

fa اثر استراتژی تنوع محصول بر روند ایجاد: مطالعه موردی احداث صنایع غذایی استان مازندران The Effect of Product Diversification Strategy on Creation: A Case Study of Building Food Industries in Mazandaran Province کارآفرینی در کشاورزی کارآفرینی در کشاورزی پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">چکیده مبسوط مقدمه: شناخت رفتار سرمایه&lrm; گذاران در مراحل ایجاد واحدهای اقتصادی یکی از گام&lrm; های اولیه برای رفع مشکلات پیش &lrm;روی آنها است. معمولاً سرمایه&lrm; گذاران برای احداث واحدهای اقتصادی دارای طرح و برنامه هستند و بر اساس آنها منابع مورد نیاز را برای احداث واحد خود فراهم می&lrm; آورند. یکی از شرایطی که سرمایه&lrm; گذاران در برنامه&lrm; های احداث واحد مورد توجه قرار می&lrm; دهند وضعیت بازار است. انتخاب درست اندازه واحد، تعداد محصولات تولید شده و انتخاب استراتژی مناسب برای فروش محصول کمک شایانی در جهت پیشبرد اهداف واحد اقتصادی خواهد نمود. در همین راستا، انتخاب درست و صحیح نوع و تعداد محصولات تولید شده توسط یک واحد اقتصادی کمک زیادی در جذب بازار هدف خواهد داشت. استراتژی تنوع محصول یکی از راه&lrm; های دستیابی واحدهای اقتصادی به اهدافی چون شناساندن محصول به بازارهای متفاوت، کاهش ریسک، افزایش قدرت بازار و کاهش احتمال ورشکستگی است. اما اتخاذ این استراتژی در مرحله احداث، نیازمند خط تولیدهای متفاوت و هزینه بیشتر است که اثرات این استراتژی آن در هزینه ایجاد واحد و سرعت تکمیل واحد، نشان داده می &lrm;شود. لذا، در این مطالعه سعی بر آن است تا اثر این نوع استراتژی بر احداث صنایع غذایی و آشامیدنی استان مازندران تعیین گردد. علت انتخاب صنایع غذایی در این مطالعه، اهمیت این واحدها در صنعت کشور و ارتباط آنها با امنیت غذایی است. همچنین، ارزان بودن مواد خام محصولات کشاورزی و ارزبری و سرمایه موردنیاز کمتر نسبت به سایر واحدهای صنعتی موجب شده &lrm;اند تا صنایع غذایی و آشامیدنی در هر کشور، یکی از اولویت&lrm; های کاهش بیکاری به&lrm;شمار آیند. مواد و روش &lrm;ها: در این مطالعه، بر اساس میزان پیشرفت فیزیکی، صنایع غذایی و آشامیدنی در استان مازندران به چهار گروه ابتدایی، نیمه&lrm; کاره، قابل بهره &lrm;برداری و بهره&lrm; برداری شده تقسیم گردیدند. نقش عوامل اثرگذار (نوع فعالیت، نوع مالکیت، اندازه فعالیت، مکان فعالیت، استراتژی تنوع محصول و زمان) بر روند احداث این صنایع با استفاده از الگوی لوجیت ترتیبی مورد بررسی قرار گرفت و اطلاعات موردنیاز از سایت سازمان صنعت، معدن و تجارت استان مازندران در سال 2021 جمع&lrm; آوری شد. یافته &lrm;ها: بررسی اولیه الگوی برآورد شده نشان می‌دهد که هر سه آستانه الگو با یکدیگر تفاوت معنادار دارند و فرضیه برابری آنها در سطح 99 درصد رد می&lrm; شود. میزان پیش&lrm;بینی مدل برابر 60/11 درصد یعنی در سطح مطلوبی است. آزمون link test (که حاکی از اثر متغیرهای مفقوده است) نتایج معناداری ندارد، بنابراین الگوی تصریح شده از نظر متغیرهای انتخاب شده و مفقوده مشکلی ندارد. نتایج الگوی لوجیت ترتیبی نشان دادند که در بین متغیرهای اثرگذار بر روند احداث صنایع غذایی و آشامیدنی، نوع مالکیت بیشترین اثر را بر روند احداث داشت. متغیرهای زمان، تنوع محصول، مساحت واحد، مکان استقرار دارای اثر معنی&lrm; دار بر روند احداث هستند. متغیرهای ظرفیت پیشنهادی، مالکیت خصوصی، مالکیت تعاونی و استراتژی تنوع محصول اثر منفی بر روند پیشرفت ساخت دارند. در مقابل، متغیرهای شهرک &lrm;های صنعتی، فعالیت خبازی و سال&lrm; های 2007 و 2008 بر روند احداث ساخت اثر مثبت دارند. همچنین، انتخاب استراتژی تنوع محصول توسط متقاضیان موجب کاهش شانس بهره &lrm;برداری از صنایع غذایی خواهد شد، به&lrm; طوری&lrm; که واحدهای دارای تنوع محصول 6 درصد شانس کمتر در بهره&lrm; برداری از سایر واحدها دارند. ضریب متغیر نوع مالکیت نشان می &lrm;دهد که احتمال قرار گرفتن واحدهای تعاونی در گروه مقدماتی ساخت 38 درصد بیشتر از واحدهای سهامی است و در مراحل بعدی ساخت، این واحدها از شانس کمتری نسبت به واحدهای سهامی برخوردارند. در مقابل، صنایع غذایی با مالکیت سهامی 32/7 درصد شانس بیشتری در بهره&lrm; برداری نسبت به صنایع غذایی خصوصی دارند. فراهم بودن زیرساخت&lrm; های لازم جهت شروع فعالیت در شهرک&lrm; های صنعتی احتمال بهره &lrm;برداری از صنایع غذایی استان مازندران را افزایش می &lrm;دهد به &lrm;طوری &lrm;که شانس واحدهایی که محل استقرار آنها شهرک &lrm;های صنعتی است 13 درصد بیشتر از سایر واحدها است. انتخاب فعالیت محصولات خبازی موجب افزایش شانس بهره &lrm;برداری از صنایع غذایی خواهد شد، به&lrm; طوری&lrm; که احتمال تکمیل این واحدها 11 درصد بیشتر از سایر فعالیت &lrm;ها است. یکی از دلایل این نتیجه را می&lrm; توان به سهم بالای مصرف محصولات خبازی (نظیر نان فانتزی، بیسکویت، و شیرینی) توسط مردم نسبت داد. نتیجه&lrm; گیری: هدف مطالعه حاضر بررسی نقش استراتژی تنوع محصول بر روند احداث صنایع غذایی و آشامیدنی در استان مازندران است. نتایج این مطالعه نشان می &lrm;دهند که علی&lrm;رغم منافع استراتژی تنوع محصول در توسعه بازار، این استراتژی موجب افزایش هزینه&lrm; های ساخت می&lrm;شود و روند ساخت صنایع غذایی و آشامیدنی به طول می&lrm; انجامد. همچنین، عواملی نظیر نوع مالکیت و نوع فعالیت دارای اثر زیادی بر روند احداث صنایع غذایی استان مازندران بودند. براساس نتایج این تحقیق، پیشنهاداتی چون اولویت حمایت از واحدهای نیمه &lrm;کاره موجود و اعطای جوازهای ساخت جدید به&lrm; ترتیب به مالکیت&lrm; های سهامی، خصوصی و تعاونی و پرداخت تسهیلات ارزان قیمت برای ساخت صنایع غذایی و آشامیدنی ارائه می&lrm; شوند. همچنین، علی&lrm;رغم اثر استراتژی تنوع محصول در شناساندن محصول در سطح گسترده، این استراتژی موجب افزایش هزینه &lrm;های ساخت شده و روند ساخت صنایع غذایی و آشامیدنی به&lrm; طول می&lrm; انجامد. لذا توصیه می&lrm; شود که واحدهای جدید در آغاز با ارائه محصولات با تنوع کمتر شروع به کار کنند و با افزایش تجربه واحد اقدام به تنوع محصول نمایند.  </div> <div style="text-align: justify;">Extended Abstract Background: Knowing the behavior of investors in the stages of creating economic units is one of the first steps to solving the problems they face. Usually, investors have plans and programs for building economic units, based on which they provide the resources needed to build their units. The market situation is one of the conditions that investors pay attention to in unit construction plans. Choosing the right size of the unit, the number of products produced, and the right strategy for selling the product will greatly help in advancing the goals of the economic unit. In this regard, choosing the correct type and number of products produced by an economic unit will help considerably in attracting the target market. Product diversification strategy is one of the ways for economic units to achieve goals such as introducing the product to different markets, reducing risk, increasing market power, and reducing the probability of bankruptcy. However, the adoption of this strategy in the construction stage requires different production lines and more cost. The effects of this strategy are shown in the cost of creating the unit and the speed of completing the unit. Therefore, this study attempts to determine the effect of this type of strategy on the establishment of food and beverage industries in Mazandaran Province. The reason for choosing food industries in this study was the importance of these units in Iran's industry and their relationship with food security. Moreover, the cheapness of the raw materials of agricultural products and foreign exchange, and the lower capital required compared to other industrial units have made the food and beverage industry one of the priorities for reducing unemployment in every country. Method: In this study, based on the level of physical progress, food and beverage industries in Mazandaran province were divided into four groups: primary, semi-developed, exploitable, and exploited. The role of influencing factors (type of activity, type of ownership, size of activity, location of activity, strategy of product diversification, and time) in the construction process of these industries was investigated using the ordered logit model and the required information was obtained from the website of the province's industry, the mining and trade organization. Mazandaran was collected in 2022. Results: The initial examination of the estimated model shows that all three model thresholds are significantly different from each other, and the hypothesis of their equality is rejected at the 99% level. The prediction rate of the model is 60.11%, which is at a desirable level. The results of the link test (which indicates the effect of missing variables) are not significant; thus, the specified model is not problematic in terms of the selected and missing variables. The results of the ordinal logit model showed that among the variables affecting the construction process of food and beverage industries, the type of ownership had the greatest effect on the construction process. The time, variety of products, area of the unit, and place of establishment are the variables with a significant effect on the construction process. The proposed capacity, private ownership, cooperative ownership, and product diversification strategy are the variables that negatively affect the progress of construction. On the other hand, the industrial towns, Bread Biscuits Sweets activity, and the years 2007 and 2008 are the variables with a positive effect on the construction process. Furthermore, the choice of product diversification strategy by the applicants will reduce the chances of exploiting the food industry, so that the units with product variety have 6% lower chance of exploitation than the other units. The variable coefficient of the type of ownership shows that the probability of the cooperative units being placed in the preparatory group of construction is 38% higher than that of joint-stock units. In the later stages of construction, these units have less chance than joint-stock units. On the other hand, food industries with share ownership have 32.7% more chance of exploitation than private food industries. The availability of the necessary infrastructure to start activities in industrial towns increases the possibility of exploiting the food industries of Mazandaran Province, so that the chances of units whose location is in industrial towns are 13% higher than the other units. Choosing the activity of Bread, Biscuit, and Sweet products will increase the chances of using the food industry, so that the probability of completing these units is 11% higher than the other activities. A reason for this result can be the high consumption of bakery products (such as fancy bread, biscuits, and sweets) by people. Conclusion: The results of this study show that, despite the benefits of the product diversification strategy in market development, this strategy increases construction costs and prolongs the construction process of the food and beverage industries. Moreover, the type of ownership and the type of activity are among the factors with a great effect on the construction process of food industries in Mazandaran Province. Based on the results of this research, the following are some of our suggestions: the priority of supporting the existing semi-finished units, granting new construction permits to joint-stock, private, and cooperative ownership, respectively, and providing cheap facilities for the construction of food and beverage industries. Additionally, despite the effect of the product diversity strategy in introducing the product on a wide level, this strategy increases the construction costs and prolongs the construction process of the food and beverage industries. Therefore, it is recommended that new units start working by offering products with less variety and start diversifying the product as the experience of the unit increases.  </div> بازاریابی, صنایع غذایی و آشامیدنی, لوجیت ترتیبی, نفوذ در بازار marketing, market penetration, food and beverage industries, ordered logit 64 72 http://jea.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-440-3&slc_lang=fa&sid=1 Roghayeh Zahedian Tejeneki رقیه زاهدیان تجنکی rozahedian@gmail.com 10031947532846005505 10031947532846005505 Yes Department of Agricultural Economics, Faculty of Agricultural Engineering, Sari Agricultural Sciences and Natural Resource University, Sari, Iran گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران Seyed Mojtaba Mojaverian سید مجتبی مجاوریان mmojaverian@yahoo.com 10031947532846005506 10031947532846005506 No Department of Agricultural Economics, Faculty of Agricultural Engineering, Sari Agricultural Sciences and Natural Resource University, Sari, Iran گروه اقتصاد کشاورزی، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران